Ο ρόλος του enabling και η ψυχολογικοποίηση του κακού
Ψυχολογικοποίηση του κακού, με αυτόν τον τρόπο το αφήνουμε να διεισδύει στις κοινωνίες μας. Την ίδια στιγμή στοχοποιούμε και καταστρέφουμε αθώους, που μετατρέπουμε σε αποδιοπομπαίους τράγους, λόγω όποιων χαρακτηριστικών έχουμε δαιμονοποιήσει. Πόσο τραγικό όταν το ίδιο το τραύμα δαιμονοποιείται και το ίδιο το τραυματισμένο άτομο αντί να προστατευτεί και στηριχτεί στοχοποιείται επιπλέον.
Η ψυχολογικοποίηση του κακού του επιτρέπει να διεισδύει στις κοινωνίες μας, γιατί μετατοπίζει στρεβλά τη συμπόνια ή ενσυναίσθησή μας και μας οδηγεί στην δικαιολόγησή του, ακόμα και στην ταύτισή μας μαζί του μέσω της αντίληψης ότι όλοι είμαστε εν δυνάμει ο ίδιος άνθρωπος που θα μπορούσαμε να μη λειτουργήσουμε ηθικά γιατί καθοριζόμαστε 100% από τη συνθήκη μας. (Την αντίληψη ότι) "κακό" δεν υπάρχει, ότι όλοι είναι ή θέλουν να είναι "καλοί". Αμφισβητώ 100% αυτήν την βλακώδη και επικίνδυνη αντίληψη. Μια ματιά στον κόσμο αρκεί για να αντιληφθούμε αν υπάρχει κακό.
Την ίδια στιγμή σε μία διαστρέβλωση της έννοιας της ηθικής, της πράξης, της επιλογής, που μετατρέπεται αντί γι' αυτό σε neuronormative "συμπεριφορά", στοχοποιείται το νευροαποκλίνον ως κακό.
Η απόκλιση είναι από το νευροτυπικό και neuronormative, όχι από το καλό, από την ηθική. Το neuronormativity έχει ταυτίσει τον εαυτό του με την ηθική γιατί ελέγχει το αφήγημα.
Η νευροαπόκλιση (neurodivergence) δεν είναι ηθική επιλογή, δεν σχετίζεται με την έννοια του καλού ή του κακού και πρέπει να αποσυνδεθεί από αυτό, η νευροαπόκλιση είναι ηθικά ουδέτερη.
Η νευροπικοιλότητα είναι θετική στην φύση και στην κοινωνία, είναι δύναμη και εξέλιξη. Ο κίνδυνος δεν έρχεται από αυτήν, αλλά εντελώς αντίθετα από την καταπίεση της κυριαρχίας ενός και μόνο τρόπου ύπαρξης και του ελέγχου της πάνω στην φύση και κοινωνία. Φυσικά αυτό συνδέεται με ένα παγκόσμιο οικονομικό σύστημα και κάποιους σκοπούς που δεν εναρμονίζονται με το καλό και την ευτυχία των περισσότερων ανθρώπων, δεν εναρμονίζονται με την φύση ως περιβάλλον του ανθρώπου το οποίο δεν τους ενδιαφέρει να το καταστρέφουν. Θα πρέπει να διαχωριστούμε από αυτό, και να φωτίσουμε τι το καθιστά δυνατό αυτό να συμβαίνει. Αντί να αναλωνόμαστε σε μία ατέρμονη ψυχολογικοποίηση, που το μόνο που κάνει είναι να συνεχίζει να του επιτρέπει να συμβαίνει.
Enable, σημαίνει ότι κάτι του δίνει αυτήν την ισχύ, από κάπου αντλεί αυτήν την ισχύ, όχι μόνο σε παγκόσμιο επίπεδο, αλλά και σε καθημερινό, ατομικό, διαπροσωπικό. Εκεί πρέπει να στραφούμε.
Η κυρίαρχη αντίληψη που πρέπει να αμφισβητηθεί και αποδομηθεί είναι ότι το "κακό" (που όπως είπαμε "δεν υπάρχει, όλοι είναι καλοί") είναι στην πραγματικότητα η "αδυναμία", ή και η "ασθένεια" (το ίδιο σημαίνει). Αυτή είναι ουσιαστικά η ψυχολογικοποίηση που γίνεται. Όχι μόνο είναι μία πολύ προβληματική σύνδεση (βλ πιο πάνω σημείωση για το τραύμα), αλλά και τελείως λάθος. Το μεγαλύτερο ποσοστό του κακού που υπάρχει στον κόσμο βρίσκεται στην πλευρά του ισχυρού. Αυτό σημαίνει enabling. [*βλ. σημείωση]
Ο ρόλος του enabling πρέπει να φωτιστεί, αυτό είναι που έχει σημασία σε μια κακή πράξη και εκεί πρέπει να μετατοπιστεί ο στόχος μας.
-
Μέσα σε αυτά (στην κριτική της ψυχολογικοποίησης) εννοώ και ότι η "ψυχολογία" του θύτη δεν χρειάζεται να μας ενδιαφέρει. Το να μετατοπιστούμε από την ψυχολογικοποίηση στο τι καθιστά δυνατή την κακή πράξη, ακριβώς αντίθετα, δεν αφαιρεί την ευθύνη του θύτη, η ψυχολογικοποίηση είναι που του παρέχει τα ελαφρυντικά. Ακριβώς αυτή η ευθύνη είναι που χάνεται. Δεν εννοώ μία καινούργια διάχυση ευθυνών, αλλά μη αποδοχή αυτών των πράξεων, και καμία τέτοια αθώωση. Εν τέλει κι αυτό κομμάτι του enabling είναι.
Έχουμε φτάσει σε σημείο να συγχέονται αυτά τα όρια, να λέμε τον θύτη θύμα και να διαιωνίζονται καταστάσεις, όσο οι ευθύνες παραμένουν χαμένες στον ψυχαναλυτικό ζόφο της αμπελοφιλοσοφίας. (Και ακόμη περισσότερο στον βαθύ Ableism της ατομικής ψυχολογίας του Άντλερ.)
-
Νευροαπόκλιση = Neurodivergence, Kassiane Asasumasu 1999/2000
-
[*Σημείωση: όταν μιλάω για "πλευρά ισχυρού", δεν μιλάω για ένα εξωτερικό καθολικό ψευδές δίπολο, είτε υπαρκτό, είτε κατασκευασμένο, μιλάω για την ίδια την πράξη και την δυναμική ισχύος που την καθορίζει. Σε κάθε τέτοια πράξη η ισχύς δεν βρίσκεται στο θύμα ως "καταπιεσμένο", εξ ορισμού. Το να το μεταθέτουμε αυτό σε ένα φαντασιακό μιας εξωτερικής κατάστασης μέσα από το πρίσμα μίας πολιτικής ανάγνωσης, είναι στρεβλή αντίληψη.
Γενικότερα η ψυχολογικοποίηση στην πολιτική είναι στρεβλή αντίληψη. Δεν εννοώ την "χειραγώγηση" για την οποία η "ψυχολογία" [; υπό συζήτηση και αυτό] μπορεί να αποτελεί ένα εργαλείο. Αλλά την αναγωγή μίας πραγματικής κατάστασης σε κάτι που μοιάζει με ψυχο-δραματική συνεδρία.]
-
Σημείωση 2: Ένα θύμα δεν έχει συναινέσει στο να το κακοποιήσουν ή βλάψουν, και δεν μπορεί ποτέ να είναι enabler.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου