Neurodivergence, Neurodivergent, Ableism, Ρομαντικοποίηση και η ελληνική μετάφραση.
Επειδή η λέξη neurodivergent δημιουργήθηκε για να συμπεριλαμβάνει και όχι για να αποκλείει, ας ξεκαθαρίσουμε.
•Neurodivergent είναι μία λέξη δημιουργημένη, που έχει συγκεκριμένο νόημα που έχει δώσει η ίδια η δημιουργός της. (βλ 4)
1. Μετάφραση
"Νευροδιαφορετικότητα" δεν αποτελεί μετάφραση ούτε του neurodivergence, ούτε του neurodiversity.
1) Η έννοια της "διαφορετικότητας" είναι πάρα πολύ προβληματική.
2) Η λέξη "νευροδιαφορετικότητα" δεν αποτελεί μετάφραση της λέξης neurodivergence, που προκύπτει από την λέξη neurodivergent, την οποία δημιούργησε η Kassiane Asasumasu.
Ούτε επίσης είναι μετάφραση του neurodiversity, που σημαίνει νευροποικιλότητα.
Το neurodivergence μεταφράζεται σωστά ως νευροαπόκλιση. Και το neurodivergent ως νευροαποκλίνων-ουσα-ον.
Divergence δεν σημαίνει "διαφορετικότητα", σημαίνει απόκλιση.
Μπορούμε να πούμε διαφορά (χωρίς να είναι και πάλι σωστή μετάφραση), όχι όμως "διαφορετικότητα".
Χρησιμοποιώ τους πρωτότυπους όρους neurodivergence/neurodivergent.
Αλλά αυτή είναι η μετάφραση στα ελληνικά του neurodivergence και όχι "νευροδιαφορετικότητα".
•"Νευροδιαφορετικότητα", δεν αποτελεί μετάφραση ούτε του neurodivergence (ή neurodivergency), ούτε και του neurodiversity.
2. Τρεντ, Οικειοποίηση και Ψυχική Ασθένεια.
Αν το χρησιμοποιείς ως τρεντ, οικειοποιείσαι τον όρο.
Αν νομίζεις ότι το να είσαι "nd" σε κάνει τρέντυ, δεν είσαι "nd".
Το οικειοποιείσαι. Και ευτελίζεις την λέξη, όπως συμβαίνει με το "trigger", το "ocd" κ.ά.
Όταν το χρησιμοποιείς για να κάνεις επίδειξη, δεν το σέβεσαι, δεν σέβεσαι τα άτομα που είναι, και αυτό που βιώνουν.
[Edit: Αυτό που κρίνω είναι η χρήση της λέξης που είναι οικειοποίηση από την κανονικότητα, και τελικά αποκλείει neurodivergent άτομα, ή ελέγχει τι είναι κοινωνικά αποδεκτό, και όχι αν το άτομο είναι ή δεν είναι.]
Θέλω να διευκρινίσω εδώ ότι το neurodivergent δεν δημιουργήθηκε για να αποκλείει, αλλά αντίθετα για να συμπεριλαμβάνει. (Είναι μία λέξη δημιουργημένη και με συγκεκριμένο νόημα, δείτε σχετικές πρόσφατες αναρτήσεις μου.)
Αυτό που γράφω εδώ δεν είναι για να αποκλείσει άτομα να το χρησιμοποιούν, απευθύνεται στα άτομα που τα ίδια το βλέπουν ως "club", ενώ δεν είναι καθόλου έτσι.
Αφενός συμπεριλαμβάνει πάρα πολλές περιπτώσεις, και αφετέρου στα neurodivergent άτομα συγκαταλέγονται και όλα τα άτομα με ψυχική ασθένεια (mental illness), οι σχιζοφρενείς, οι διπολικοί, οριακοί (bpd), κ.ά. [Προσοχή. Δεν ορίζεται εδώ το "mental illness", η αναφορά μου είναι σε διαγνώσεις του DSM, ανεξάρτητα από το πώς ορίζουμε την "ασθένεια".] Συνεπώς αν νομίζεις απλά ότι είναι ένα κουλ club, ενώ δεν αποδέχεσαι και δεν θέλεις να συσχετίζεσαι με αυτά τα άτομα, το χρησιμοποιείς χωρίς να ξέρεις τι σημαίνει.
Επίσης δεν είναι σωστό να χρησιμοποιείται αντί του "αυτιστικός" (ως συνώνυμο).
3. Umbrella
Neurodivergent είναι ευρύς όρος-ομπρέλα για κάθε νευροαπόκλιση. Κάθε οικειοποίηση περιορίζει τη σημασία του.
Neurodivergent is an umbrella term for anyone who has a mind or brain that diverges from what is seen as typical or normal, it’s not just another word for autistic or ADHD.
Αυτό. Περιλαμβάνει πάρα μα πάρα πολλές περιπτώσεις, κυριολεκτικά σύμφωνα με τον ορισμό της λέξης είναι κάθε νευρολογική απόκλιση από το "τυπικό", αυτό είναι ένας πολύ μεγάλος χώρος, και δεν μπορεί να αφήνει απέξω περιπτώσεις όπως ψυχικής ασθένειας, κ.ά. Τα περιλαμβάνει όλα.Από Lived Experience Educator (Διαβάστε περισσότερα στην αρχική ανάρτηση)
4. Ρομαντικοποίηση
Η ρομαντικοποίηση είναι Ableist. Η νευροαπόκλιση είναι μία πραγματική κατάσταση. Ορισμός του Neurodivergent, από την ίδια την δημιουργό της λέξης.
"Δεν ξέρω γιατί ακριβώς γοητεύει κάποιους να αποδίδουν την καλλιτεχνική ευφυία στην ψυχοπαθολογία του καλλιτέχνη. Είναι εντελώς ακυρωτικό και προσβλητικό για τον άνθρωπο όταν πίσω απο το έργο του κρύβεται σοβαρή μελέτη και άπειρες ώρες δουλειάς (που είναι απείρως οδυνηρότερα και κουραστικότερα όταν πρέπει ο άνθρωπος να παλέψει και με ψυχική νόσο)" -Ντόρα Βλάσση
Η ρομαντικοποίηση είναι Ableist γιατί στην πραγματικότητα δεν δέχεται ότι το άτομο έχει ικανότητα και μπορεί να κάνει κάτι, και στην ουσία ακυρώνει την δουλειά του. Δεν αναγνωρίζει τη δουλειά και ικανότητα του ατόμου στην τέχνη του, όπως θα έκανε σε ένα abled/νευροτυπικό άτομο, αλλά θεωρεί ότι κάτι συμβαίνει, μία "ιδιαιτερότητα". Οτιδήποτε εκτός του ότι το άτομο είναι ένας καλλιτέχνης (ή επιστήμονας κλπ) με ικανότητα, γνώση και δουλειά πάνω στην τέχνη του ή όποιο αντικείμενό του, όπως κάθε άλλος abled/νευροτυπικός καλλιτέχνης ή επιστήμονας.
Σύμφωνα με τον ορισμό του neurodivergent, ο Van Gogh είναι neurodivergent.
•Στα neurodivergent άτομα συγκαταλέγονται τα άτομα με ψυχική ασθένεια (mental illness), σύμφωνα με τον ορισμό της λέξης από την ίδια την δημιουργό της, Kassiane Asasumasu.
Αυτά για όσους τη χρησιμοποιούν χωρίς να ξέρουν τι σημαίνει. Αν δεν αποδέχεστε σχιζοφρενείς, διπολικούς, οριακούς (bpd), διασχιστική, κ.ά. μη χρησιμοποιείτε το neurodivergent. [Προσοχή. Δεν ορίζεται εδώ το "mental illness", η αναφορά μου είναι σε διαγνώσεις του DSM, ανεξάρτητα από το πώς ορίζουμε την "ασθένεια".]
•Το neurodivergent ούτε είναι μόνο αυτιστικοί και adhd, ούτε είναι σωστό να χρησιμοποιείται αντί του "αυτιστικός" (ως συνώνυμο).
Παραθέτω εικόνες με τον ορισμό του neurodivergent (περιγραφή και credits στην κάθε εικόνα).
Το κείμενο αφορμή για αυτήν την ανάρτηση από τον τοίχο της Ntora Vlss
"(...) Ο Βινσεντ Βαν Γκογκ υπήρξε μια ιδιοφυία που ουδέποτε έκανε ακαδημαϊκές σπουδές ζωγραφικής. Η γόνιμη δημιουργική του περίοδος συμπίπτει με την εμφάνιση νέων συνθετικών χρωμάτων. Τα δύο χρόνια που βρέθηκε στο Παρίσι μελέτησε Ντελακρουά και Ρουμπενς , ειδικότερα τον Ντελακρουά. Τον ενθουσίαζε ο τρόπος που ο Ντελακρουά επελεγε φωτεινούς συνδυασμούς χρωμάτων με εντονο κοντράστ. Ειδικότερα μελέτησε μάλιστα την θεωρία του Ντελακρουά για το χρώμα και τους συνδυασμούς των αντιθέτων με σκοπό την φωτεινότητα , την ένταση και το κοντράστ (πράσινο-κόκκινο , πορτοκαλί-μπλέ κτλ) Υπάρχει και σχεδιάγραμμα γι΄αυτην την θεωρία του Ντελακρουά.Ο Βαν Γκόγκ επιπλέον ήταν λάτρης του Χοκουσάι και ειδικότερα του έργου "Great Wave". Την εποχή του Χοκουσάι εμφανίζεται το χρώμα "πρωσικό μπλέ" το οποίο χρησιμοποιεί εκτεταμενα ,ακόμα και για τα περιγράμματα. Ο Βαν Γκογκ αλλα και άλλοι της εποχής του (Τουλούζ Λωτρέκ , Μπερναρ κ.α.) επηρεάστηκαν σε μεγάλο βαθμό απο την ιαπωνική τέχνη την οποία θαύμαζαν εξού και έχουμε απουσία σκιων , εντονα περιγράμματα , καθαρά χρώματα ,"πειραγμένη" προοπτική κτλ. (Ναί δεν έχει καμία σχέση ρε άνθρωποι η αντίληψη του χρώματος κ το ζωγραφικό στυλ που είχε με την ψυχική νόσο που τον ταλαιπωρούσε , ούτε και με την θεραπεία που ελάμβανε. Αλλιώς θα είχαμε τουλάχιστον μερικές χιλιάδες ακόμα Βαν Γκόγκ..) Σχετικά με το έργο "έναστρη νύχτα" και τις δύνες που έχει σχεδιάσει γύρω απο τα άστρα , ο Βαν Γκογκ ήταν λάτρης της αστρονομίας , σχέδια σπειροειδών γαλαξιών υπήρχαν σε βιβλία αστρονομίας ήδη απ το 1850.
Δεν ξέρω γιατί ακριβώς γοητεύει κάποιους να αποδίδουν την καλλιτεχνική ευφυία στην ψυχοπαθολογία του καλλιτέχνη.Είναι εντελώς ακυρώτικο και προσβλητικό για τον άνθρωπο όταν πίσω απο το έργο του κρύβεται σοβαρή μελέτη και άπειρες ώρες δουλειάς (που είναι απείρως οδυνηρότερα και κουραστικότερα όταν πρέπει ο άνθρωπος να παλέψει και με ψυχική νόσο) Κάποιος μπορεί να πεί οτι χρειάζονται σπουδές ιστορίας για να γνωρίζει κανείς οτι ο Βαν Γκογκ είχε μελετήσει τις χρωματικές θεωρίες του Ντελακρουά περι των αντιθέτων και του κοντράστ ή οτι μελετούσε Χοκουσάι και τον γοήτευε το έντονο πρωσικό μπλέ που ο ιαπωνας χρησιμοποιούσε ήδη στην εποχή του. Διαφωνώ εντελώς με αυτό γιατί η πρόσβαση σε πληροφορίες για όποιον ενδιαφέρεται είναι πλεον πανεύκολη. Οι ψυχικές νόσοι δεν είναι θεία χάρις ,ούτε άγιο πνεύμα , ούτε και θεία δωρήματα.Συνέλθετε."
Από Emergent Divergence: Addiction, Mental Health, and The Autistic Experience
Text reads
"Similarly, Kassiane Asasumasu, who coined the term "neurodivergent," emphasised that "Neurodivergent refers to neurologically divergent from typical," which includes "Autistic people. ADHD people. People with learning disabilities. Epileptic people. People with mental illnesses. People with MS or Parkin-sons or apraxia or cerebral palsy or dyspraxia or no specific diagnosis but wonky lateraliza-tion or something." As she goes on, then is not another damn tool of exclusion. It is specifically a tool of inclusion." "
Από Autistic, Typing
Image description: screenshot of blog post by Neurodivergent K of Radical Neurodivergence Speaking, which reads:
"PSA from the actual coiner of “neurodivergent”
Yo. Many of you need to take an entire stadium of seats. Like a football arena in Texas number.
I coined neurodivergent before tumblr was even a thing, like a decade or more ago, because people were using ‘neurodiverse’ and ‘neurodiversity’ to just mean autistic, & possibly LDs. But there’s more, like way more, ways a person can have a different yet fucking perfect dammit brain.
Neurodivergent refers to neurologically divergent from typical. That’s ALL.
I am multiply neurodivergent: I’m Autistic, epileptic, have PTSD, have cluster headaches, have a chiari malformation.
Neurodivergent just means a brain that diverges.
Autistic people. ADHD people. People with learning disabilities. Epileptic people. People with mental illnesses. People with MS or Parkinsons or apraxia or cerebral palsy or dyspraxia or no specific diagnosis but wonky lateralization or something.
That is all it means. It is not another damn tool of exclusion. It is specifically a tool of inclusion. If you don’t want to be associated with Those People, then YOU are the one who needs another word. Neurodivergent is for all of us.
Annoyedly yours,
Neurodivergent K of Radical Neurodivergence Speaking"
Και ίσως φαίνονται δύο διαφορετικά θέματα εδώ, αλλά δεν είναι. Η ρομαντικοποίηση σχετίζεται και με τον τρόπο που χρησιμοποιούν κάποιοι το neurodivergent, και με το πώς ενώ δεν θέλουν στην πραγματικότητα να συσχετίζονται με neurodivergent άτομα, αποδίδουν στον όρο μία ρομαντικοποιημένη σημασία. Και στις δύο περιπτώσεις έχουμε να κάνουμε με μία αντίληψη που δεν βρίσκεται στην πραγματικότητα, αλλά συμβολοποιεί ή μυθοποιεί την νευροαπόκλιση, που δεν είναι παρά μία πραγματική κατάσταση.
5. Ableist κουλτούρα και Othering
Η "διαφορετικότητα" είναι εργαλείο της ableist κουλτούρας.
Τέλος, να πω ότι άλλο απόκλιση από το τυπικό, όπου όλα συνυπάρχουν στο πλαίσιο της νευροποικιλότητας και άλλο "διαφορετικό". Όταν μιλάμε για κάτι "διαφορετικό", δεχόμαστε την οπτική ενός παρατηρητή απ' έξω, ως το κανονικό. Αυτό ανήκει στην ableist κουλτούρα. Είναι othering.
Έχω μιλήσει σχετικά στις αναρτήσεις Μετάφραση του neurodivergent και Για τον ableist όρο "invisible disability" (30/12/21).


Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου